De digitale euro komt dichterbij: wat 2026 beslist over de toekomst van ons geld

De manier waarop wij betalen verandert razendsnel, met contant geld dat steeds vaker plaatsmaakt voor kaarten en apps, en juist tegen die achtergrond werkt de Europese Centrale Bank al enkele jaren aan een ambitieus en omstreden project, de digitale euro.

Het jaar 2026 tekent zich af als een cruciaal moment in dat proces, want de centrale bank heeft het project naar een volgende fase getild en zet nu concrete stappen die bepalend kunnen zijn voor de vraag of, en wanneer, de digitale euro er daadwerkelijk komt.

Wat de ECB precies van plan is

De digitale euro is bedoeld als een elektronische vorm van contant geld, uitgegeven door de centrale bank zelf, die burgers zouden kunnen gebruiken voor alledaagse betalingen naast de vertrouwde munten en biljetten die voorlopig gewoon blijven bestaan.

Om dit voor te bereiden heeft de ECB in het voorjaar een oproep gedaan aan betaaldienstverleners om zich te melden, en uit de tientallen aanmeldingen wil zij tegen het midden van het jaar een selecte groep partners kiezen voor een uitgebreide testfase.

Deze testfase, of pilot, staat gepland om vanaf de tweede helft van 2027 van start te gaan en ongeveer een jaar te duren, terwijl de technische standaarden waaraan het systeem moet voldoen naar verwachting in de loop van deze zomer worden vastgelegd.

De politiek aan zet

Toch is het allerbelangrijkste obstakel niet technisch maar politiek van aard, want de centrale bank kan pas een definitief besluit tot invoering nemen zodra de benodigde Europese wetgeving is aangenomen, en juist daar zit de grootste onzekerheid.

Het Europees Parlement geldt tot nu toe als het grootste struikelblok, omdat de wet die de digitale euro mogelijk moet maken daar nog moet worden goedgekeurd, en de ECB gaat er vooralsnog van uit dat dit ergens in de loop van 2026 zal gebeuren.

Zelfs als alles volgens plan verloopt, zou een eerste daadwerkelijke uitgifte van de digitale euro pas rond 2029 plaatsvinden, wat laat zien hoezeer zo’n ingrijpende hervorming van het geldstelsel een kwestie is van jaren en niet van maanden.

De grote vragen

Rond het project leven bovendien stevige zorgen, met privacy als een van de meest gevoelige onderwerpen, aangezien burgers willen weten of hun betalingen straks niet tot in detail gevolgd kunnen worden door overheden of centrale instanties.

Daarnaast maken commerciële banken zich zorgen over hun eigen rol, uit vrees dat mensen massaal geld zouden overhevelen naar de veilige digitale euro van de centrale bank, wat het bankwezen in tijden van onrust zou kunnen destabiliseren.

Hoe dan ook belooft 2026 een bepalend jaar te worden, want de keuzes die nu worden gemaakt over ontwerp, wetgeving en waarborgen zullen voor een groot deel bepalen of de digitale euro uitgroeit tot een succes of blijft steken in goede bedoelingen.